AEX start handelsweek in mineur door escalatie in het Midden-Oosten
In dit artikel:
De Amsterdamse beurs stevent maandag op een stevige opening met verlies af: AEX-futures gaven ruim een uur voor opening circa 1,5% minder aan. De nervositeit volgt op een scherpe internationale rimpeling nadat de Amerikaanse president zondag via social media Iran een ultimatum van 48 uur stelde om de Straat van Hormuz weer vrij toegankelijk te maken, met de dreiging Amerikaanse aanvallen op energie-infrastructuur als Iran niet gehoorzaamt. Iran waarschuwde op zijn beurt dat het in dat geval cruciale regionale infrastructuur en energiecentrales zou kunnen vernietigen; de voorzitter van het Iraanse parlement stelde ook dat financiële instellingen die Amerikaanse staatsobligaties kopen als legitieme doelen kunnen worden gezien.
De verwachting van escalatie drukte de aandelenbeurzen in Azië: Zuid-Korea verloor vanochtend ruim 6%, Japan bijna 4% en ook Chinese markten daalden meer dan 1%. Vorige week al reageerden beleggers: de AEX verloor vrijdag ruim 1,5% en op Wall Street sloeg verkoopdruk toe (S&P 500 -1,5%, Nasdaq -2,0%, Dow -1,0%). De onrust volgde aanvallen op olie- en gasfaciliteiten in de Perzische Golf; WTI-olie piekte vorige week boven $100 en Brent bereikte circa $119, waarna Brent vrijdag rond $112 per vat noteerde. Oliemarkten stonden maandagochtend aanvankelijk op zoek naar richting, maar gingen licht hoger.
De geopolitieke spanningen vertalen zich ook in economische pijnpunten voor consumenten en financiële markten: in Nederland staat benzineprijs op recordniveau van ongeveer €2,50 per liter en door stijgende energieprijzen klimmen hypotheekrentes. Het CBS meldde in maart de grootste daling van het consumentenvertrouwen in bijna vier jaar. Tegelijk klommen de rentes op staatsobligaties in de VS en Europa door bezorgdheid over inflatie als gevolg van een energieschok; de Britse tienjaarsrente tikte kort boven 5% aan. Zowel de Federal Reserve als de Bank of England waarschuwden recent voor de inflatoire gevolgen van hogere energieprijzen, waardoor beleggers voorlopig niet rekenen op renteverlagingen.
Regionaal veroorzaakte de onzekerheid concrete verstoringen: Irak riep force majeure uit op buitenlandse olievelden, waardoor leveringsverplichtingen tijdelijk open kunnen blijven. Politiek liepen de reacties uiteen: Europese en NAVO-partners wezen oproepen van de Amerikaanse president af om gezamenlijk militaire stappen te ondernemen, waarbij Trump benadrukte dat de VS netto-exporteur van energie is terwijl Europa sterk afhankelijk blijft van invoer.
Bedrijfs- en indexwijzigingen: oliedienstverlener SBM Offshore vervangt vandaag Randstad in de AEX; Randstad zakt naar de Midkap, Theon International gaat de AMX in en OCI verhuist naar de AMS Next 20.