Bedrijven pakken steeds grotere hap uit verdiensten, werknemers blijven achter

In dit artikel:

Het aandeel van de economische opbrengst dat naar lonen gaat, is vorig jaar licht opgelopen, maar op de lange termijn verschuift de verdeling nog altijd richting winst. Volgens cijfers van het CBS steeg de arbeidsinkomensquote in 2024 van 70,4 naar 70,6 procent. In de jaren negentig lag dat aandeel nog ruim boven de 80 procent, wat laat zien dat werknemers structureel een kleiner deel van de economische koek krijgen dan vroeger.

De arbeidsinkomensquote, of AIQ, is een belangrijke graadmeter in het debat tussen werkgevers en vakbonden. Werkgevers vinden dat de loonkosten de afgelopen jaren hard zijn gestegen, vooral na de hoge inflatie in 2022. Vakbonden benadrukken juist dat lonen al langere tijd onder druk staan. In 2022 zakte het loonaandeel tot net onder de 70 procent, het laagste punt in jaren, terwijl bedrijven toen juist zeer winstgevend waren en werknemers nog weinig compensatie kregen voor de prijsstijgingen.

Opvallend is dat de stevige loonstijgingen van 2023 en 2024 slechts een beperkte invloed hadden op het totale loonaandeel. Tegelijk waarschuwen economen opnieuw voor inflatiedruk door de oorlog in het Midden-Oosten. Na 3,5 procent inflatie in mei en 2,9 procent in juni blijft de vraag hoe de verdeling tussen lonen en winsten zich verder ontwikkelt.