Britten worstelen met de lessen van Jason Arday-tragedie

In dit artikel:

De dood van de 41-jarige socioloog Jason Arday heeft in Groot-Brittannië een felle discussie losgemaakt over racisme, mediaverantwoordelijkheid en diversiteitsbeleid aan universiteiten. Arday werd vrijdag dood gevonden in zijn woning in Londen. Hij was in 2023 benoemd tot de jongste zwarte hoogleraar in de geschiedenis van de universiteit van Cambridge, maar nam deze maand ontslag na beschuldigingen van plagiaat en verzonnen details in zijn levensverhaal.

De Britse premier Andy Burnham riep op niet te snel conclusies te trekken en eerst te onderzoeken hoe de situatie kon escaleren. Toch gingen politici en commentatoren door met het verdedigen van uiteenlopende lezingen van de affaire. Volgens de actiegroep Good Law Project, die een petitie voor onderzoek naar de berichtgeving begon, was Arday het doelwit van een intimiderende en deels racistische mediacampagne. De petitie werd door ongeveer 90.000 mensen ondertekend. Ardays familie spreekt van aanhoudend misbruik; burgemeester Sadiq Khan en de rector van Cambridge veroordeelden de berichtgeving eveneens.

Critici wijzen juist op de rol van Cambridge bij Ardays benoeming. Hij had relatief weinig ervaring en deed opmerkelijke uitspraken over zijn jeugd, waaronder dat hij pas laat had leren lezen en schrijven. Ook andere claims uit zijn biografie bleken genuanceerder te liggen. Daardoor ontstond de indruk dat Cambridge hem mede had aangesteld om zich op diversiteitsgebied te profileren. Conservatief politicus James Cleverly stelde dat de universiteit vooral wilde pronken met zijn leeftijd en afkomst, waardoor hij later extra hard viel.

Arday ontkende plagiaat. Liverpool John Moores University, waar hij promoveerde, concludeerde in maart dat hij wel fouten had gemaakt maar geen plagiaat had gepleegd. De kwestie werd aangezwengeld door Nathan Cofnas, een controversiële voormalige Cambridge-onderzoeker die eerder was weggestuurd na racistische uitlatingen. De tragedie leidt daarmee niet alleen tot vragen over de pers, maar ook over academische selectie, toezicht en de manier waarop publieke figuren onder extreme aandacht worden behandeld. Een regeringswoordvoerder verwees naar de eerdere dood van presentatrice Caroline Flack en concludeerde dat Groot-Brittannië daar kennelijk onvoldoende van heeft geleerd.