De thuiskok kiest voor gemak: robuust eten op grote schalen

In dit artikel:

Thuis koken voor vrienden hoeft geen restaurantprestatie te worden. Volgens kok en tv-persoonlijkheid Alain Caron is het belangrijkste dat de gastheer of -vrouw zelf onderdeel blijft van het gezelschap. Daarom serveert hij bij familie-etentjes liever grote schalen waar iedereen zelf van kan opscheppen dan zorgvuldig opgemaakte individuele bordjes. Gerechten kunnen vooraf worden bereid, zodat er tijdens het eten tijd is voor gesprekken en samenzijn.

Caron beschrijft deze aanpak in zijn nieuwe boek *Caron à la maison*. Hij pleit daarin niet voor gemakzucht, maar voor koken op menselijke schaal: bereid je goed voor, koop mooie ingrediënten en doe je best, zonder gerechten te kiezen die alleen een professionele chef kan maken. Thuis eten heeft volgens hem bovendien een ander doel dan uit eten gaan. In een restaurant zoek je ambiance, service en een specifieke maaltijd; bij vrienden thuis draait het vooral om verbinding. “Je vrienden komen niet bij je voor je mooie bordjes”, aldus Caron.

Kookboekenexpert Jonah Freud ziet die ontwikkeling ook terug in kookboeken. Rond de eeuwwisseling verschenen veel prachtig vormgegeven boeken met ingewikkelde driesterrengerechten, maar die waren voor de meeste thuiskoks nauwelijks bruikbaar. Inmiddels verschijnen er juist meer boeken over toegankelijke thuiskeuken, onder anderen van Caron en chef Joris Bijdendijk. Dat sluit aan bij de restaurantwereld, waar naast toprestaurants steeds vaker laagdrempelige, bistroachtige zaken ontstaan.

Volgens Freud weerspiegelen kookboeken ook veranderende eetgewoonten. Door reizen en de groei van buitenlandse restaurants maakten Nederlanders vanaf de jaren zestig kennis met onder meer de Franse, Spaanse, Italiaanse, Thaise, Indiase en Koreaanse keuken. Toch blijft eten verbonden met plaats en herinnering: een gerecht dat je thuis namaakt, kan nooit helemaal dezelfde ervaring bieden als eten in de omgeving waar het vandaan komt. Freud kookt daarom liever zelf dan vaak uit eten te gaan. Maandelijks organiseert ze met haar schoonzoon bovendien een laagdrempelige table d’hôte, waarbij grotere groepen aanschuiven voor gerechten als stoof met friet of paella.

Ook Yeliz Mert, die diners en pop-ups organiseert, ziet koken als iets persoonlijks. Eten vertelt volgens haar waar iemand vandaan komt, welke tradities zijn meegegeven en hoeveel tijd en geld beschikbaar waren. Een maaltijd bij iemand thuis is intiemer en minder geregisseerd dan een restaurantbezoek, waardoor gesprekken zich natuurlijker en dieper kunnen ontwikkelen. In haar Turkse diners deelt Mert het culinaire erfgoed van haar familie en laat ze zien dat alledaagse gerechten net zo waardevol zijn als feestelijke maaltijden.

Mert waarschuwt dat de druk om steeds iets bijzonders of perfect gestileerds te serveren mensen ervan kan weerhouden gasten uit te nodigen. Gewoon eten verdient meer waardering: generaties thuiskoks hebben de kennis, technieken en recepten doorgegeven waarop de huidige eetcultuur rust. Caron en Freud benadrukken daarom dat zelf koken ook een vorm van zelfzorg en samenzijn is. Zelfs een eenvoudige maaltijd kan mensen verbinden, zolang je de keuken in gaat, de tafel dekt en samen eet.