De videosollicitatie wint het van de inwisselbare AI-brief
In dit artikel:
Docent Maaike de Jong en collega Bouchra el Abdellaoui van het Haagse ROC Mondriaan bereiden mbo-studenten al twee jaar voor op videosollicitaties voor stages. Na enkele lessen zijn veel studenten klaar om zichzelf in korte filmpjes te presenteren: niet alleen hun motivatie, maar vooral hun concrete vaardigheden en talenten. Het doel is tweeledig: studenten beter laten zien wie ze zijn en werkgevers eerder en realistischer inzicht geven voorafgaand aan een gesprek.
De inzet van video sluit aan op zorg over stagediscriminatie: uit onderzoek van het CBS bleek vorig jaar dat ongeveer één op de tien voltijd-mbo’ers te maken krijgt met discriminatie bij stagewerving of tijdens de stage, veelal vanwege uiterlijk, huidskleur, afkomst of religie. Pogingen om gelijke kansen wettelijk af te dwingen strandden in 2023 in de Eerste Kamer vanwege administratieve lasten en twijfel over effectiviteit. In de praktijk kiest ROC Mondriaan er daarom voor studenten actief te trainen in het maken van een onderscheidende video: tests om talenten te ontdekken, instructie over inhoud en vorm, en ruimte voor eigen expressie zodat presentaties niet uniform worden.
Germaine Statia, ondernemer en oprichter van het videosollicitatieplatform Hiretime, noemt persoonlijke presentatie doorslaggevend. Hiretime ontstond vanuit ervaring met arbeidsmarktdrempels in buurten met veel werkloosheid en wil sollicitanten helpen zich visueel te profileren. Statia stelt dat anoniem solliciteren vaak slechts uitstel van blootstelling is en dat video’s werkgevers laten zien of iemand daadwerkelijk geschikt is voor het werk — bijvoorbeeld een kandidaat met een lichamelijke beperking die in beeld aantoont dat hij de klus wél kan klaren. Het platform wordt inmiddels op ongeveer een kwart van de mbo-scholen in Nederland gebruikt en ook door gemeenten en bedrijven als Randstad en Shell om vacatures en werksfeer via video te tonen.
Tegelijkertijd waarschuwen arbeidsmarktadviseurs voor nieuwe valkuilen. Recruiteradviseur Jesse Geul zegt dat video meerwaarde heeft als visuele presentatie relevant is — bijvoorbeeld bij sales of klantgerichte functies — maar dat werkgevers onbedoeld kunnen selecteren op irrelevante visuele kenmerken (verschijning, uitstraling). Om eerlijkheid te bewaren is het raadzaam alle kandidaten voor dezelfde functie op dezelfde wijze te laten solliciteren. Bovendien voelen werkgevers zich tegenwoordig overspoeld door uniform klinkende, vaak door AI gegenereerde sollicitatiebrieven; video’s bieden hier onderscheidend vermogen maar brengen ook het risico van subjectieve beoordeling mee.
Op de markt bestaat concurrentie: platforms als Facecruit, Hire.vue en Cammio bieden geautomatiseerde video-interviews met gestandaardiseerde vragen, wat vergelijkbaarheid vergroot. Hiretime zet daarentegen in op gebruiksvriendelijkheid en begeleiding van kandidaten. Voor mbo-instellingen zoals ROC Mondriaan is video vooral een middel om studenten zichtbaarder en kansrijker te maken in de stagezoektocht, mits werkgevers bewuste selectiecriteria blijven hanteren.