Exclusief: Trump wil Pentagon-AI inzetten voor prijsbepaling mineralen handelsblok

dinsdag, 24 februari 2026 (14:30) - IEX.nl

In dit artikel:

De regering-Trump wil een door het Pentagon ontwikkelde AI-tool inzetten om referentieprijzen voor strategische mineralen vast te stellen terwijl zij werkt aan een wereldwijde handelszone voor metalen, melden drie ingewijden tegen Reuters. Vicepresident JD Vance had eerder voorgesteld dat de VS met meer dan 50 landen prijsreferenties in elke productiefase invoeren, ondersteund door aanpasbare tarieven om prijsintegriteit te beschermen. Het DARPA‑project OPEN (Open Price Exploration for National Security) wordt genoemd als het instrument dat deze referentieprijzen moet genereren.

OPEN, in 2023 gestart door DARPA, probeert een “normale” prijs voor metalen te berekenen door arbeids-, verwerkings- en andere kosten mee te nemen en wat het programma ziet als Chinese marktverstoring uit de cijfers te filteren. De eerste doelwitten van het model zijn relatief dun verhandelde kritieke mineralen: germanium, gallium, antimoon en wolfraam. S&P Global en het Finse databedrijf Rovjok leveren data en technische ondersteuning. Het programma moet volgend jaar worden overgedragen aan de non‑profit Critical Minerals Forum (CMF), dat zegt vooral AI‑stresstests en steun voor commercieel haalbare mijnbouw- en verwerkingsprojecten te willen faciliteren, niet direct beleidsbepaling.

Het plan legt bloot hoe de Amerikaanse regering marktprijzen wil beïnvloeden om westerse mijnbouwers meer zekerheid te geven tegenover goedkope Chinese productie, waarvan westerse rivalen eerder last hebben gehad. China is wereldwijd dominant in winning en verwerking van veel kritieke mineralen; Peking stelt dat het zich aan WTO‑regels houdt. OPEN richt zich vooral op markten die weinig transparant en dun verhandeld zijn, waar prijsvorming moeilijk te doorgronden is voor fabrikanten die deze materialen gebruiken.

Er blijven veel onduidelijkheden: het is nog niet duidelijk of AI‑prijzen vaststaan of zullen fluctueren, of ze bilateraal met afzonderlijke bondgenoten worden afgesproken of blocbreed, en wanneer zo’n systeem precies ingevoerd kan worden — een effectiviteitseis is immers dat tientallen bondgenoten zich aansluiten. Canada zegt de voorstelvorming gedegen te analyseren.

De regering wil prijssteunen vermijden zolang het Congres geen extra financiering geeft, en bouwt in plaats daarvan aan “een architectuur van betrouwbare investeringen”. Juridisch adviseur Eric Robinson waarschuwt dat dit slechts een deel van de oplossing is: “De regering probeert nog steeds te goeder trouw te reageren … maar ze heeft niet het ene instrument dat iedereen eigenlijk wilde.” Critici benadrukken ook dat handelsbarrières geen waterdichte prijsbodem garanderen omdat producenten blijven concurreren. Mijnbouwbedrijven staan positief tegenover een systeem dat dumping door China compenseert, mits het hun activiteiten winstgevend maakt — zoals Oliver Friesen van Guardian Metal Resources opmerkt: hij wil dat referentieprijzen boven zijn kostenniveau voor wolfraam liggen.

De ontwikkeling van OPEN komt samen met commerciële stappen naar meer markttransparantie, zoals plannen voor termijncontracten in zeldzame aardmetalen. Het Witte Huis, het Pentagon, S&P en Rovjok reageerden niet op verzoeken om commentaar.