Hoe sciencefiction het gedachtegoed van techbro's vormt

In dit artikel:

In het boek *De techbro’s* onderzoeken Volkskrant-journalisten George van Hal en Laurens Verhagen de ideeënwereld achter invloedrijke techmiljardairs als Marc Andreessen, Peter Thiel, Elon Musk en Mark Zuckerberg. Hun gedrag wordt vaak verklaard vanuit geldzucht en machtswellust, maar volgens de auteurs delen zij ook een ideologie waarin technologie vrijwel elk probleem moet oplossen.

Die overtuiging is mede gevormd door sciencefiction over ruimtekolonisatie, onsterfelijkheid en kunstmatige intelligentie. De techmagnaten nemen vooral de futuristische mogelijkheden over, terwijl ze de dystopische waarschuwingen uit diezelfde verhalen negeren of zelfs als leidraad lijken te gebruiken. In het boek wordt dit gedachtegoed verbonden aan TESCREAL: een verzameling ideeën waarin technologisch maximalisme, transhumanisme, longtermisme en het streven naar maximaal geluk centraal staan. In extreme vorm wordt het welzijn van mensen nu ondergeschikt aan het vermeende geluk van miljarden toekomstige mens-machines.

De auteurs laten zien dat deze opvattingen niet alleen voortkomen uit persoonlijke grootheidswaan, maar ook worden gevoed door een goed gefinancierd netwerk van conferenties, instituten en denkers in Silicon Valley. Daardoor krijgen ideeën als Marskolonisatie, bevolkingsgroei en het uploaden van menselijke hersenen een intellectuele legitimatie. Via figuren die zich bewegen tussen Silicon Valley en Washington, onder wie vicepresident JD Vance, vinden zulke voorheen marginale denkbeelden inmiddels ook aansluiting bij de Amerikaanse regering.

De bespreker vindt het boek minder overtuigend als verklaring voor wat individuele miljardairs precies drijft. De verbanden tussen extreme ideeën en personen als Musk, Bezos en Zuckerberg zijn volgens haar geregeld speculatief en indirect. Wel biedt *De techbro’s* een bruikbare gids langs ideologische stromingen die steeds meer invloed krijgen en zich volgens de auteurs slecht verdragen met democratische waarden en juist goed met radicaal-rechtse denkbeelden. De vele andere boeken die aan het slot worden genoemd behandelen uiteenlopende thema’s als vrouwen en macht, belasting, militaire geschiedenis en de invloed van digitale protocollen.