Kleine ondernemers stellen investeringen uit door kosten en onzeker beleid

In dit artikel:

Bijna de helft van de Nederlandse kleinbedrijven heeft de prijzen verhoogd vanwege stijgende kosten. Ongeveer één op de zes ondernemers stelde daardoor investeringen uit, vooral in groei, personeel en verduurzaming. Dat blijkt uit onderzoek van Ruigrok Onderzoek en Advies in opdracht van ING onder ruim 500 zelfstandigen en kleine bedrijven, uitgevoerd in augustus 2026.

De meeste ondernemers vinden hun bedrijf nog financieel gezond, maar hun vertrouwen in de toekomst is afgenomen. Bijna drie op de tien maken zich regelmatig zorgen over de financiële gezondheid; dat is 10 procentpunt meer dan vorig jaar. Zakelijke dienstverleners zijn positiever dan bedrijven in landbouw, visserij en nijverheid.

Ook zzp’ers verhogen prijzen en besparen op kosten. Investeren in verduurzaming en de eigen financiële weerbaarheid lukt vaak niet: veel ondernemers hebben geen ruimte voor verduurzamingsmaatregelen, pensioenopbouw of een arbeidsongeschiktheidsverzekering. Premies worden daarbij geregeld als te hoog ervaren.

Naast kostenstijgingen zorgt onzeker overheidsbeleid voor terughoudendheid. Ongeveer de helft heeft weinig of geen vertrouwen in een positief effect van nieuw beleid en noemt stijgende lasten, veranderende regels en het ontbreken van een vaste koers. Zzp’ers ervaren vooral regels rond zelfstandig ondernemerschap als knellend, terwijl mkb’ers wijzen op personeels-, vergunningen-, fiscale en verduurzamingswetgeving. ING pleit voor stabiele fiscale kaders, uitvoerbare regels en realistische overgangstermijnen. De resultaten zijn gebaseerd op de eigen inschatting van ondernemers, niet op gecontroleerde financiële gegevens.