Laatste Trump-zet tegen de Fed raakt mogelijk een valstrik; steun achter Powell
In dit artikel:
WASHINGTON, 13 januari — Het ministerie van Justitie is een strafrechtelijk onderzoek begonnen naar Fed-voorzitter Jerome (Jay) Powell vanwege opmerkingen die hij in juni voor de Senaatsbankcommissie maakte over renovaties van het Fed-hoofdkwartier. De aankondiging, gedaan door Powell in een videoboodschap, zet een nieuwe fase in de toenemende confrontatie tussen president Donald Trump en de Federal Reserve, en heeft onverwachte politieke en marktreacties losgemaakt.
Powell, een 72‑jarige jurist en voormalige beleidsambtenaar die sinds 2012 bij de Fed werkt en in 2018 door Trump tot voorzitter werd benoemd, heeft in die 14 jaar bipartijdige steun opgebouwd. Die steun bleek nu cruciaal: drie voormalige Fed‑voorzitters (Janet Yellen, Ben Bernanke en Alan Greenspan) en tien andere voormalige topbeleidsmakers uit beide partijen uitten scherp verzet en waarschuwden dat vervolgingsdruk op de centrale bank de onafhankelijkheid van monetair beleid ondermijnt — iets dat volgens hen typisch is voor landen met zwakke instituties en desastreuze gevolgen kan hebben voor inflatie en economische stabiliteit.
De stap van het justitie‑onderzoek volgt op eerdere pogingen van Trump om invloed op de Fed uit te oefenen, waaronder een rechtszaak om gouverneur Lisa Cook te ontslaan die volgende week bij het Amerikaanse Hooggerechtshof aan de orde komt en waarvan juridische experts verwachten dat die zal mislukken. Politieke waarnemers zien in deze serie acties een poging van Trump om de Fed te intimideren en zodanig te herstructureren dat hij een gunstiger meerderheidspositie in de zevenkoppige Board of Governors kan creëren. Voor daadwerkelijke controle zou Trump vier gezinde gouverneurs nodig hebben; veel Biden‑benoemingen lopen echter nog door na Trumps mogelijke ambtstermijn.
Analisten merken op dat de timing gunstig is om Powell onder druk te zetten nu zijn voorzitterschap in mei afloopt. Hoewel bestuursvoorzitters traditioneel terugtreden aan het einde van hun termijn, kan Powell als gouverneur tot 2028 blijven zitten, en sommigen achten het mogelijk dat hij juist voorblijft om institutionele waarborgen te versterken. Ook de huidige gouverneur Christopher Waller wordt gezien als iemand die kernprincipes hooghoudt en mogelijk een buffer kan vormen.
De escalatie heeft niet alleen politieke tegenstemmen opgeroepen; markten signaleren zorgen over de gevolgen van een gepolitiseerde centrale bank voor het monetair beleid. De incidenten illustreren waarom centrale bankonafhankelijkheid breed als essentieel wordt gezien voor geloofwaardige langetermijnbesluiten over rente en inflatie. De vraag is nu of de druk van de regering zal uitmonden in juridische stappen, in een uitruil van benoemingen, of uiteindelijk vooral in politieke spelletjes die het vertrouwen in de Fed kunnen aantasten.