Passief is altijd ook een beetje actief. Nou en?

In dit artikel:

Passief beleggen wordt vaak omschreven als het simpelweg volgen van een index, zonder zelf aandelen te selecteren. Toch bevatten indices actieve keuzes: bepaalt de marktkapitalisatie de weging, worden aandelen gelijk gewogen of geldt er een maximum? Ook de timing van herwegingen beïnvloedt de samenstelling.

De recente beursgang van SpaceX maakte dat zichtbaar. Nasdaq en FTSE Russell namen het bedrijf al na enkele weken op in hun indices na aanpassing van hun regels. S&P deed dat niet, omdat SpaceX volgens de criteria eerst winstgevend moet zijn en meer vrij verhandelbare aandelen moet hebben.

Cullen Roche, een Amerikaanse vermogensbeheerder en schrijver, stelt dat vooral de verdeling tussen aandelen en obligaties bepaalt of een portefeuille passief is. Volgens zijn theorie is de meest passieve keuze een wereldwijde portefeuille die de marktkapitalisatie van alle belegbare aandelen en obligaties volgt. Zijn zogenoemde Global Financial Asset Portfolio bestaat ongeveer uit 45 procent wereldwijde aandelen en 55 procent wereldwijde obligaties. De bekende 60/40-portefeuille is vanuit dit perspectief al een actieve keuze.

De columnist Erik Mauritz zet daar vraagtekens bij. Ook de keuze om obligaties te wegen naar het totale aantal uitstaande obligaties is volgens hem niet vanzelfsprekend: daardoor groeit de obligatiepositie automatisch wanneer overheden meer schulden uitgeven. Mauritz hanteert daarom een praktischere definitie. Passief beleggen betekent voor hem dat je binnen een gekozen regio de meest gevolgde index koopt, zoals de S&P 500 in de Verenigde Staten of de AEX in Nederland.

Dat zulke indices zelf ook keuzes bevatten, accepteert hij als onderdeel van het ‘met de kudde meegaan’. Wie bijvoorbeeld vanwege het risico van grote technologiebedrijven voor een gelijkgewogen index kiest, wijkt bewust van die kudde af en belegt dus actiever. Volgens Mauritz doet dat niets af aan het belangrijkste voordeel: een goedkope ETF die een benchmark volgt, presteert op lange termijn doorgaans beter dan de meeste actieve fondsen die dezelfde benchmark proberen te verslaan. Zijn column is geen beleggingsadvies.