Proef UWV: ook volledig arbeidsongeschikten willen vaak nog re-integreren

In dit artikel:

Sinds 2023 biedt UWV een proef aan waarbij mensen met een IVA- of Wajong-uitkering re-integratiehulp krijgen, ondanks dat zij volgens de wet doorgaans geen recht hebben op zulke diensten omdat ze als niet-werkbaar zijn beoordeeld. In een tussenevaluatie die minister Thierry Aartsen woensdag naar de Tweede Kamer stuurde, staat dat van ongeveer 4.000 deelnemers in totaal ruim een derde (35%) betaald werk vond; na anderhalf jaar is nog 15% aan het werk.

UWV begon het experiment nadat veel cliënten zelf aangaven het toch te willen proberen. Waar aanvankelijk zo’n 300 aanmeldingen per jaar werden verwacht, meldden zich uiteindelijk meer dan 1.440 mensen. Volgens UWV-bestuurslid Judith Duveen levert de hulp niet alleen banen op, maar versterkt zij ook het gevoel van maatschappelijke participatie bij deelnemers.

De proef loopt formeel door tot april 2028, maar vanwege de kosten kunnen er vanaf begin volgend jaar geen nieuwe mensen meer instromen tenzij er extra geld beschikbaar komt. Voortzetting vraagt naar schatting circa €4 miljoen per jaar en kan alleen als de proef wordt omgezet in wetgeving; daarover moet tijdens de resterende proefperiode een wetsvoorstel ingediend worden.

De uitkomst wordt meegenomen in brede beleidsdebatten over de toekomst van de IVA. Het kabinet overweegt ingrijpende wijzigingen, waaronder het schrappen van de IVA voor nieuwe gevallen om bestuurs- en herbeoordelingsdruk op UWV te verminderen. Tegenstanders — onder wie oppositiepartijen, vakbonden en private verzekeraars — vrezen verslechtering van bestaanszekerheid. Tegelijk staat UWV onder druk door een hoge instroom in de WIA; momenteel ontvangen zo’n 880.000 mensen een arbeidsongeschiktheidsuitkering.