Spijt van je nieuwe baan

In dit artikel:

Communicatieadviseur Christine Verspui (1990) stapte bewust weg bij het bedrijfsleven voor een baan in de publieke sector, in de hoop minder stress en meer tijd voor haar gezin. Binnen twee weken wist ze echter dat de werkcultuur niet bij haar paste; na overleg met haar manager vertrok ze en keerde uiteindelijk als zelfstandige terug naar haar oude werkgever — een keuze die haar beter beviel. Haar ervaring illustreert hoe een ogenschijnlijke verbetering toch snel kan tegenvallen.

Loopbaancoach Manon Erich hoort regelmatig vergelijkbare verhalen: mensen die spijt hebben van een overstap maar dat vaak moeilijk toegeven omdat fout kiezen aanvoelt als gezichtsverlies. De oorzaken variëren: men zegt ja uit schuld of vleierij, belandt in een vakgebied dat niet bij iemands kwaliteiten past, of wil simpelweg weg van een vorige werkgever — motivaties die niet altijd leiden tot duurzame tevredenheid. Hoogleraar Jos Akkermans (VU) benadrukt dat vertrek meestal voortkomt uit een mix van push‑factoren (zoals reorganisaties of een lastige leidinggevende) en pull‑factoren (aantrekkelijke nieuwe kansen). Verwachtingen spelen een grote rol: hoe hoger ze zijn, hoe groter de kans op teleurstelling.

Praktische adviezen van onderzoekers en coaches:
- Geef een nieuwe baan enige tijd, maar wees realistisch: twee weken is te kort om de cultuur goed te beoordelen; wacht tot je de socialisatiefase hebt doorlopen en een basisbegrip hebt van mensen, regels en routines.
- Maak voor jezelf helder welke waarden en verwachtingen je hebt en bespreek die met je leidinggevende. Vraag concreet om wat je nodig hebt of om hulp bij een ontwikkelpad.
- Beschouw sommige overstappen strategisch: als je een functie neemt om specifieke vaardigheden op te doen, kun je die tijdelijk accepteren totdat je doel bereikt is.
- Zoek naar signalen die duiden op onherstelbare mismatches, zoals structurele grensoverschrijdingen door een leidinggevende; blijf je oncomfortabel zonder uitzicht op verbetering, dan is verder kijken verstandig.
- Verken de nieuwe werkomgeving vóór je tekent: praat met toekomstige collega’s, doe een meeloopdag of vraag om realistische informatie van HR.

Ervaringsverhalen zoals dat van Rein Vogel (1974) laten zien dat financiële nood, afwijzingen en angst voor herhaling mensen soms lang vasthouden in een slechte baan. Toch kan ook een korte, niet‑succesvolle overstap leerzaam zijn en bijdragen aan je loopbaanverhaal, stelt Akkermans.

Werkgevers hebben ook een verantwoordelijkheid: geef een eerlijk beeld van de organisatie en biedt mogelijkheden om de match beter te toetsen (bijvoorbeeld kennismakingsdagen of minder cv‑gerichte wervingsmethodes). En volgens onderzoeker Claire Schulze Schleithoff is spijt geen persoonlijk falen; vaak is het zetten van een stap zinnig, ook al blijkt die later niet ideaal — je voorkomt in ieder geval blijvende twijfel over gemiste kansen.