Triodos: steun voor duurzame transities groeit, maar polarisatie dreigt voortgang te remmen
In dit artikel:
Triodos Bank publiceert in de outlook "Transities organiseren in de polder" op basis van onderzoek door Motivaction onder ruim 1.000 Nederlanders dat een brede steun toont voor grote duurzame veranderingen in Nederland, maar ook een toenemende polarisatie rond klimaatvraagstukken. Klimaatverandering wordt door 25% van de respondenten genoemd als het grootste mondiale probleem (tegen 16% tien jaar geleden), terwijl de groep die het probleem ontkent licht groeide van 10% naar 13%—en de gematigde middenopvattingen afnemen, volgens Triodos-onderzoeker Ernst Hobma.
Het draagvlak voor aandacht voor biodiversiteit is daarentegen sterk toegenomen: waar in 2015 slechts 17% dit als ernstig zag, is dat nu 64%, en het aandeel dat biodiversiteitsverlies niet serieus neemt daalde van 36% naar 11%. Hobma rekent dit gedeeltelijk toe aan de stikstofcrisis, die het verband tussen beleid en natuurverlies onder de aandacht bracht.
Ook gedrag verandert: 23% eet nu weinig of geen vlees (tegen 17% in 2015) en het aantal vegetariërs steeg van 3% naar 7%. Toch blijft 20% dagelijks vleesconsumptie aanhouden en stuit hogere belastingen op vlees en zuivel op veel weerstand, wat transitiebeleid bemoeilijkt.
Bijna de helft van de bevolking vindt dat we zuiniger met natuurbudgetten moeten omgaan en maximaal een eerlijk deel mogen gebruiken; ongeveer 40% is bereid ingrijpende persoonlijke beperkingen te accepteren (zoals een verbod op vliegvakanties). Tegelijk blijkt het begrip "planetaire grenzen" nog grotendeels onbekend: de helft van de ondervraagden heeft er nooit van gehoord.
Hoofdeconoom Hans Stegeman waarschuwt dat toenemende polarisatie de vooruitgang van transities kan ondermijnen en pleit voor het vanaf het begin rechtvaardig organiseren van veranderingen. Triodos adviseert beleidsmakers helder te motiveren waarom duurzame keuzes nodig zijn, aandacht te besteden aan rechtvaardigheid, snel zichtbare resultaten te leveren en technologie slim in te zetten om breed draagvlak te creëren.