Uitleg: De ASML-'printer' van 250 miljoen dollar achter Nvidia's chips

woensdag, 28 januari 2026 (08:03) - IEX.nl

In dit artikel:

28 jan — ASML is door zijn dominante positie in extreme-ultraviolet (EUV)-lithografiesystemen het meest waardevolle bedrijf van Europa geworden. De Nederlandse fabrikant bouwt enorm complexe "chipprinters" van ongeveer $250 miljoen per stuk, onmisbaar voor de productie van de modernste halfgeleiders die de huidige AI‑groei aanjagen.

De vraag komt voort uit de snelle opmars van AI en de uitbreiding van datacenters, waardoor bedrijven als TSMC (voor Nvidia), Samsung, SK Hynix, Intel, Micron en Japanse Rapidus massaal EUV‑machines inkopen. ASML heeft praktisch een monopolie op deze EUV-technologie, al werken concurrenten in China en de VS aan alternatieven.

Technologisch gezien zijn het bus‑grote, 150 ton wegende systemen die met lasers, spiegels en precisie‑magneten microscopische schakelingen op siliciumwafers schrijven. EUV‑licht met een golflengte van 13 nanometer maakt extreem fijne patroonvorming mogelijk; de machines combineren precisie, schaalbaarheid en energie-efficiëntie die nodig zijn voor geavanceerde AI‑chips. Het EUV‑licht ontstaat door tin­druppels met 50.000 slag per seconde te beschieten met zeer krachtige lasers (onder andere geleverd door Trumpf), terwijl ultra‑gladde spiegels van Zeiss het licht in vacuüm sturen. De wafertafel zweeft op magneten en beweegt met snelheden van 70–80 m/s.

ASML assembleert de systemen in Nederland, verpakt ze in zo'n veertig containers en vervoert ze per 747‑vrachtvliegtuig naar chipfabrieken wereldwijd. Vorig jaar werden 44 EUV‑machines geleverd; analisten verwachten dat de vraag in 2026–2027 sterk zal toenemen.