Veel jonge mensen vallen uit op de werkvloer vanwege psychische klachten. Wat kan er beter?

In dit artikel:

Steeds meer jonge mensen vallen uit met psychische klachten en komen in de WIA terecht. Het aantal WIA-instromers onder de dertig jaar steeg van 2.729 in 2018 naar 5.666 in 2025, waarbij vooral de toename onder jonge vrouwen opvalt. De stijging leidt tot de vraag of jongeren minder weerbaar zijn dan vorige generaties, of dat zij hun problemen eerder herkennen en bespreken.

Stressdeskundige Carolien Hamming van CSR Centrum en Roel Cuijpers van verzuimbegeleider Acture zien vooral dat de omstandigheden zijn veranderd. Jongeren ervaren prestatiedruk, voortdurende bereikbaarheid, sociale-mediadruk en onzekerheid over wonen en werk. Daar komen privéproblemen en hoge werkdruk bij. Vrouwen werken bovendien relatief vaak in sectoren als zorg, onderwijs en welzijn, waar de belasting groot is.

Hamming benadrukt dat uitval meestal het gevolg is van een opeenstapeling van factoren en dat werknemers maar beperkt veerkracht kunnen opbouwen. Langdurige overbelasting verstoort slaap, denkvermogen en lichamelijk herstel. Daarom moet volgens haar vooral de organisatie van het werk worden aangepakt, bijvoorbeeld in de zorg en het onderwijs. Werkgevers moeten bovendien structureel aandacht hebben voor herstel en tijdig de werkbelasting aanpassen.

Cuijpers vindt ook dat werkgevers verantwoordelijkheid dragen, maar ziet daarnaast ruimte voor persoonlijke ontwikkeling. Werknemers moeten signalen als slecht slapen of een te hoge werkdruk leren herkennen en weten hoe ze daarop kunnen reageren: grenzen stellen, hulp vragen of het gesprek aangaan. Volgens hem ontbreekt vaak de verbinding tussen bestaande workshops, coaching en vitaliteitsprogramma’s enerzijds en de individuele werknemer anderzijds.

Beiden zijn het er uiteindelijk over eens dat jonge werknemers niet per se zwakker zijn. Zij kunnen juist beter verwoorden wat er misgaat. Werkgevers moeten die signalen serieus nemen en niet volstaan met de boodschap dat iemand gewoon moet doorwerken. Bij veel uitval, vooral van vrouwen, moet ook de bedrijfscultuur worden onderzocht.

Hamming vergelijkt langdurige stress met vervuiling van een meer: aanvankelijk lijkt er weinig aan de hand, maar uiteindelijk kan een kantelpunt tot volledige ontregeling leiden. Alleen de oorzaak wegnemen is dan niet genoeg; herstel vraagt tijd en actieve begeleiding. Preventie betekent daarom zowel eerder ingrijpen bij werknemers als het verbeteren van de omstandigheden waarin zij werken.