Warsh wil mogelijk kleinere Fed-balans, maar dat is lastig te realiseren

dinsdag, 17 februari 2026 (12:17) - IEX.nl

In dit artikel:

Kevin Warsh, recent voorgedragen door de regering-Trump als mogelijke opvolger van Fed-voorzitter Jerome Powell (wiens termijn in mei afloopt), heeft opnieuw zijn scepsis geuit over de omvang van de balans van de Federal Reserve. Warsh wil de balans verkleinen omdat hij meent dat grote bezittingen de markten verstoren en Wall Street boven Main Street bevoordelen. Maar meerdere economen en marktvolgers zeggen dat dat in de praktijk moeilijk — en mogelijk onveilig — is zonder ingrijpende veranderingen in het monetaire en regelgevende stelsel.

Sinds de financiële crisis van 2008 en opnieuw tijdens de coronapandemie heeft de Fed grootschalig Treasuries en hypotheekobligaties opgekocht om markten te stabiliseren en monetaire stimulans te bieden wanneer de beleidsrente niet verder kon dalen. Die aankopen deden de Fed-balans pieken tot circa 9 biljoen dollar in 2022; inmiddels zijn de bezittingen teruggebracht naar ongeveer 6,7 biljoen dollar. De Fed voerde vanaf 2022 kwantitatieve verkrapping (QT) uit om overtollige liquiditeit te verwijderen, maar staakte dat proces toen geldmarktrentes stegen en instellingen op sommige momenten direct bij de Fed moesten lenen. Momenteel bouwt de Fed haar bezit weer op als technisch instrument om de kortetermijnrentes te beheersen.

Het centrale probleem is dat het huidige stelsel waarmee de Fed haar rentedoel aanstuurt afhankelijk is van banken die aanzienlijke reserves aanhouden. Zolang banken grote kasbuffers nodig achten, zal het uit de markt halen van die liquiditeit de controle op de federal funds rate riskant maken en de stabiliteit van kortetermijnmarkten onder druk zetten. Deskundigen stellen daarom dat een duurzame en veilige verkleining van de Fed-balans niet alleen vraagt om balansbeleid zelf, maar ook om herziening van de instrumenten die rente en liquiditeit sturen en van regels die banken dwingen veel reserves te houden. Zulke aanpassingen — reguleringsherziening of een andere opzet van repo- en opname-faciliteiten — vergen tijd en politieke afstemming; volgens BMO en anderen spelen veranderingen over kwartalen, niet maanden.

Analisten van Morgan Stanley wijzen erop dat het verminderen van banken’ liquiditeitsbuffers de financiële stabiliteit kan verzwakken. J.P. Morgan merkt op dat verbeterde repo-operaties banken wellicht vertrouwen kunnen geven om minder contanten aan te houden, maar dat dit op zichzelf waarschijnlijk niet voldoende is om QT opnieuw te starten. Sommige waarnemers noemen ook strakkere coördinatie tussen het ministerie van Financiën en de Fed als een mogelijke manier om ruimte te winnen voor een kleinere balans, maar ook dat schap afwegingen met zich meebrengt — bijvoorbeeld hogere rentes op staatsleningen als markten beïnvloed worden door signalen over toekomstig balansbeleid.

Kortom: Warsh’s voorkeur voor een kleinere Fed-balans raakt een kernvraag van moderne centrale-bankvoering: hoe behoud je rentesoevereiniteit en marktstabiliteit terwijl je tegelijkertijd de rol van de centrale bank in staatsfinanciering en marktliquiditeit beperkt? De meeste marktvolgers verwachten dat technische en politieke realiteiten elke snelle of radicale heroriëntatie zullen temperen, en dat een terugkeer naar het pre-crisismonetairregime onwaarschijnlijk is.